Make-up inspirowany obrazem. 'Kompozycja_VIII' by Wassily_Kandinsky

Zdjęcie przedstawia portret kobiety w artystycznym  makijażu na szarym tle.

Wassily Kandinsky jest doskonałym przykładem artysty-intelektualisty. Nie zależało mu na szokowaniu widza. Zgłębiał temat sztuki w sposób naukowy. Intensywna medytacja dzieła pozwoliła mu na dogłębną obserwację i w rezultacie syntezę systemów formalnych. Uznawany jest za współtwórcę i jednego z założycieli abstrakcjonizmu.

Kolor jest klawiaturą, oczy są harmonią, a dusza fortepianem o wielu strunach. Artysta jest ręką, która gra, nie dotykając tego lub innego klawisza, aby wprawić duszę w wibrację

Urodzony w Moskwie (04.12.1866) ukończył studia na Wydziale Prawa i Ekonomii Uniwersytetu Moskiewskiego. Niedługo potem objął tam stanowisko asystenta. Od najmłodszych lat wykazywał zainteresowanie sztuką, dlatego w 1895 roku zatrudnił się jako kierownik artystyczny drukarni Kuczerewa, gdzie zajmował się graficzną oprawą książek. Rok poźniej Wassily wybrał się na wystawę francuskich impresjonistów. Obrazy Claude’a Moneta wprawiły młodego naukowca w osłupienie. Od tej pory zaczął intensywnie rozmyślać nad malarstwem niefiguratywnym. Kolejnym krokiem kształtowania się świadomości młodego twórcy było wysłuchanie opery ‘Lohengrin’ Ryszarda Wagnera Po tych doświadczeniach związki pomiędzy muzyką a malarstwem stały się dla niego oczywiste. Po kilku miesiącach Wassily porzucił pracę naukową i wyjechał do Monachium z zamiarem rozpoczęcia edukacji artystycznej.

Kandinsky od początku malował jak dojrzały twórca. Przez lata pobierał nauki w prywatnych pracowniach. Najpierw znalazł się u Antona Azbego, przeciętnego pejzażysty. Przez dwa lata nauki podszkolił swój rysunkowy warsztat. Kolejnym mistrzem stał się dla niego Franz von Stuck, który w monachijskim środowisku cieszył się niemałym szacunkiem. Główną tematykę zainteresowań mistrza Stuck’a stanowiło malarstwo symboliczne. Fauny, sfinksy, leśne boginki i mityczne stwory – to był jego świat, niekoniecznie pokrywający się ze światem Rosjanina. Franz był jednym z twórców Secesji Monachijskiej. Wassily został przyjęty do pracowni Stuck’a dopiero po drugiej próbie, a już po roku opuścił ją.

Obraz przedstawia dwie fotografie twarzy kobiety w artystycznym makijażu na szarym tle.

Phalanx

W 1901 roku młody twórca zdobył się na odwagę i utworzył w Monachium grupę artystyczną Phalanx, która stać miała w opozycji do coraz popularniejszej Secesji. Stowarzyszenie przetrwało trzy lata, jednak odegrało ważną rolę w świecie sztuki. Przez trzy lata udało się zorganizować dwanaście wystaw określanych przez krytyków jako ‘hipernowoczesne’. Swoje prace na wystawy grupy Phalanx nadsyłali tacy twórcy jak Paul Signac.

Kandinsky cały czas rozważał nad sztuką. Myślał o niej, jak o przewodniczce na drodze ku wewnętrznej przemianie. Według niego dzieło sztuki miało prowadzić do Absolutu, całkowitej syntezy materii i ducha. Cały czas w głowie miał także związek muzyki i sztuki. Jego zainteresowanie wzbudziły eksperymenty rysunkowe Ernest’a Stern’a, który szkicował w rytm muzyki. Wassily zaczął wykładać w szkole artystycznej założonej przez grupę. Nauczał podstaw rysunku i malarstwa. Wielką wartość przykładał do interpretacji w trakcie procesu twórczego. Pomagał swoim studentom odnaleźć prawdę. Młody mistrz wykazywał ponadprzeciętne zdolności pedagogiczne. Wkrótce niemiecka prasa zaczęła poważnie pisać o Kandinksym – artyście. Brał udział w wielu wystawach, między innymi Berlińskiej Secesji.

Tego, co odczułem wówczas, albo raczej przeżycia jakiego doznałem, widząc farby wychodzące z tubek, doświadczam jeszcze i dzisiaj. Pociśnięcie palca i oto olśniewające i przepyszne, zadumane i rozmarzone, skupione i poważne, majestatycznie żałobne, swawolnie roziskrzone, z westchnieniem oswobodzenia, ze słodyczą oddania, z dumną pewnością siebie, z subtelnym wahaniem pojawiają się jeden za drugim te osobliwe byty, które nazywamy kolorami (...)

Zdjęcie przedstawia portret kobiety na szarym tle. Kobieta ma lekko przechyloną głowę i trzyma twarz ręką. Na jej lewym policzku widzimy graficzny makijaż.

Der Blaue Reiter

Wraz z nadejściem roku 1911 sformułowała się grupa artystyczna Der Blaue Reiter (Błękitny Jeździec). Wystawa-manifest grupy otworzyła swoje drzwi 18 grudnia 1911 roku. Na tytułowej stronie katalogu wystawy widniała deklaracja: „Nie staramy się na tej małej wystawie propagować jakiejś szczególnej, określonej formy; celem naszym jest zaprezentowanie, jak wewnętrzne pragnienie artystów realizuje się na różne sposoby”. Na ekspozycji swoje prace prezentowali, obok Kandinsky’ego, Paul Klee, August Macke, Aleksiej Jawlensky, Marianne von Werefkin, oraz ówczesna miłość Wassily’ego - Gabriele Münter.

Jedna z badaczek sztuki Kandinsky’ego ustaliła, że postać jeźdźca na obrazach i grafikach artysty powstałych w latach 1900-1910 pojawia się aż trzydzieści siedem razy.

Bauhaus

W 1919 roku w Weimarze powstała uczelnia artystyczno-rzemieślnicza Bauhaus. Program szkoły formułował ideę syntezy wszystkich sztuk – malarstwa, rzeźby i rzemiosł. Walter Gropius w manifeście założycielskim pisał: „Kompletna budowla jest ostatecznym celem sztuk plastycznych. (...) Architekci, rzeźbiarze, malarze – wszyscy musimy powrócić do rzemiosła. Sztuka jest zawodem, nie ma żadnej różnicy pomiędzy artystą a rzemieślnikiem.” Zrezygnowano zatem w Bauhaus’ie z tytułów naukowych takich jak ‘profesor’ i zastąpiono je ‘mistrzem’, ‘czeladnikiem’. Na zaproszenie Waltera przybył do Weimaru Kandinsky i obrał posadę Formmeistera w dziale malowideł ściennych. Wkrótce twórcza myśl artystów zaczęła wkraczać w życie codzienne. W szkole projektowano wzory mebli, wszelkie elementy wyposażenia wnętrz, nakrycia stołowe. Niestety w 1924 roku nowo wybrane konserwatywne władze Weimaru oskarżyły Bauhaus o ‘bolszewizm’, zatem w 1925 roku uczelnia przeniosła się do Dessau. Kandinsky wraz ze swoim przyjacielem Klee nadal prowadzili tam kursy obowiązkowe, do momentu całkowitego zamknięcia szkoły w 1932 roku. Kandinsky wyjechał wtedy do Paryża, Klee do Szwajcarii, a większość wykładowców znalazła posady w Stanach Zjednoczonych.

Obraz przedstawia dwa zdjęcia kobiety w graficznym makijażu na szarym tle. Zdjęcie z prawej strony jest mniejsze i oprawione w ramkę.

Kompozycja VIII

Pomimo naukowego podejścia do sztuki Kandinsky był przekonany, że dzięki sztuce abstrakcyjnej można dojść do duchowej iluminacji. W książę ‘Punkt i linia a płaszczyzna’ artysta w sposób obrazowy i poetycki opisuje punkt i jego zależności: „Zarówno jako całość, jak i w szczegółach, jest ona (mowa o kompozycji) ostatecznie zbudowana z punktów (...). Są to kompleksy punktów, które w rozmaitych prawidłowych konstelacjach unoszą się w geometrycznej nieskończoności. (...) Tak wyglądają niektóre nasiona; gdy otworzymy piękną, gładką, ciepłą w tonie makówkę (ostatecznie jest ona również kulistym punktem), odkrywamy w jej wnętrzu gromady kompozycyjne prawidłowo rozmieszczonych, zimnych, niebieskoszarych punktów, w których drzemią siły rozrodcze, zupełnie tak samo jak w punkcie tkwi w zarodku forma malarska”.

Obraz przedstawia graficzne kształty na białym tle.


Korzystałam z książki: Wassily Kandinsky. Wielka kolekcja sławnych malarzy ISBN: 978-83-252-0360-3 (t. 64) Wydawca: Oxford Educational sp. z o.o.